Bij 5 graden buiten lucht je je woonkamer het best 5 tot 10 minuten met de ramen helemaal open, liefst twee tot drie keer per dag. Staat de luchtvochtigheid binnen op 65 procent, dan zakt die na zo'n beurt meestal naar het gewenste niveau tussen 40 en 60 procent. Een raam dat uren op de kier staat is minder effectief en kost veel meer warmte.
Waarom kort en krachtig beter werkt
Koude buitenlucht bevat veel minder waterdamp dan warme binnenlucht. Bij 20 graden kan lucht ongeveer 17 gram water per kubieke meter bevatten. Bij 65 procent luchtvochtigheid zit er dus ruim 11 gram in elke kubieke meter. Buitenlucht van 5 graden kan maximaal zo'n 7 gram vasthouden; ook bij een natte dag van 85 procent zit daar maar zo'n 6 gram in. Haal je die lucht naar binnen en warm je haar op tot 20 graden, dan is de relatieve luchtvochtigheid ervan nog maar ongeveer een derde. Je vervangt dus vochtige, verbruikte lucht door droge frisse lucht.
Waarom dan niet het raam op een kier laten? Omdat de muren, de vloer en het meubilair dan langzaam afkoelen, terwijl de lucht in de kamer nauwelijks wordt ververst. Bij een korte stoot met open ramen vervang je de lucht in enkele minuten, terwijl de muren hun warmte houden. Daardoor is de kamer snel weer op temperatuur.
Zo pak je het praktisch aan
Zet alle ramen aan beide kanten van de woning open, zodat er dwarsventilatie ontstaat. Daarmee is de lucht in vijf minuten ververst; met één raam open heb je eerder 10 tot 15 minuten nodig. Zet de verwarming in de kamer tijdens het luchten uit of op een lage stand, anders verwarm je de straat. Doe dit 's ochtends na het opstaan, na het koken of douchen en 's avonds voor het slapengaan. Een vochtmeter (hygrometer) van enkele euro's laat precies zien wanneer je klaar bent.
Rekenvoorbeeld voor een kamer van 40 m3
Een woonkamer van 16 vierkante meter met een plafond van 2,5 meter heeft 40 kubieke meter lucht. Bij 65 procent en 20 graden zit daar ongeveer 450 gram waterdamp in. Na een ventilatiebeurt van 10 minuten kun je rekenen op een daling naar ongeveer 50 procent. Dat is een afname van 15 procentpunten, of ruim 100 gram water die uit de kamer verdwenen is. Een gezin van vier produceert per dag ongeveer 10 liter vocht door koken, douchen, wassen en ademen, dus je ziet dat regelmatig luchten nodig blijft.
Wat doe je tegen condens en schimmel?
Zie je condens op de ramen, dan is de luchtvochtigheid te hoog. Veeg het vocht weg en lucht meteen. Droog de was bij voorkeur niet in de woonkamer en gebruik de afzuiging in keuken en badkamer. Zet meubels niet dicht tegen een koude buitenmuur. Blijft de luchtvochtigheid hoog ondanks regelmatig luchten, dan kan een ventilatiesysteem of een luchtontvochtiger een uitkomst zijn.
Wie deze winter elke dag drie keer vijf minuten lucht, houdt het huis droog en gezond en betaalt daar nauwelijks meer stookkosten voor.
